Ganesha
 
Ganesha

Ganesha

Hazırlayan: Akhenaton

Şiva ile eşi Pârvatî’nin çocuğu olan Ganesha (Ganeşa), bir fil mabuttur.[1] Şiva’nın oğlu olduğuna inanılan fil başlı Tanrı Ganesha, bütün Hindistan’da tapınılan popüler bir tanrı olmuştur. Efsaneye göre Şiva’nın karısı, çocuğu olmadığı için kendisine oyuncak bir bebek yapar ve onunla gerçek bir çocuk gibi ilgilenir. Duruma üzülen Vişnu da bebeğin içine girip ona hayat verir.

Birgün kötü bir gözün bebeğe bakmasıyla bebeğin başı kopar ve bunun üzerine Şiva, çocuk için bir baş bulacağına dair karısına söz verir. O sırada bir savaşçı, fil seklindeki başıyla içeri girer ve Şiva, onu çocuğun başı yapar. Şiva’nın karısı, bebeğin bu çirkin görüntüsünden dolayı üzülür ve kimsenin ona tapmayacağını düşünür. Bunun üzerine Şiva, karısını telkin etmek amacıyla, girişilen her işte başarılı olabilmek için Ganesha’ya tapılması gerektiğini hükmeder.[2] Nitekim birçok öğrenci, sınavında başarılı olabilmek için ona yalvarmakta ve sınavlarını geçtiklerinde ona hindistancevizi sunmaktadır.[3]

Ganesha hakkında anlatılan başka bir rivayet de şöyledir: Şiva’nın eşi Parvati, Ganesha’yı yıkarken mahremiyetini koruması için kendi bedeninin kirinden yarattı. Şiva gelip karısının yanına girmek istediğinde Ganesha muhafızlık yapıyordu. Ganesha, Şiva’ya engel oldu ve Şiva onun kim olduğunu bilmediğinden bir savaş başladı ve Şiva çocuğu öldürdü. Parvati bunu öğrenince çocuğunu kaybetmesi karsısında öyle öfkelendi ki tüm evreni yıkma tehdidinde bulundu ve eğer Şiva Ganesha’nın kesik basının yerine bir filin basını koyarak onu yatıştırmasaydı öyle yapacaktı. O zaman Parvati teskin oldu.[4][5]

Ganeşa, Ganesha, Ganapataye, ganapati olarak da bilinir. Bu isimler, Bharati, Riddhi yani bilgi anlamına gelir. Siddhi’nin yani mükemmeliyetin eşidir.[6]

Gana+ısha, yani hizmetkârların efendisidir. İnsanlar, genellikle Ganaları Şiva’nın hizmetkârları olan ruhlar olarak düşünürler. Fakat Kundalini Yoga’da Ganalar duyu organlarıdır. Ganesha duyuların efendisidir. Engel kaldırıcı olarak da adlandırılır. Çünkü eğer senden memnun kalırsa Kundalini yükselirken yolundaki tüm engelleri kaldırır. Kundalinin uyuduğu Toprak elementinin maddeselliğin yeri olan Muladhara Ganesha tarafından yönetilir. Başka bir ilahi varlığa ibadet etmeden önce Ganesha’ya ibadet etmenin nedeni budur. [4][5]

"Ga", Buddhi yani bilgiyi sembolize ederken "Na", Vijnana yani hikmeti sembolize eder. Buradan da anlaşılabileceği gibi Gansha, bilgi ve hikmetin üstadı, Tanrısı, aynı zamanda başlangıçların ve kategorilerin Rabbi, engellerin kaldırıcısı, Dharma’nın koruyucusu, Karma’nın ve kozmik hafızanın, bilgeliğin efendisi, iyi şansın Tanrısı’dır, meşhur Swastika işareti Ganesha’nın işaretidir, Ganesha, "Aum" dur.Karmanın efendisi olan Ganesha, kişinin yaşamında karşılaşacağı olayları kontrol edebilir. Bu nedenle Hindular, bütün özel isteklerini Ganesha’ya iletebilirler. Tanrı Ganesha sembolik olarak kişinin içinde keşfedilmeyi bekleyen Tanrısallık’tır.

Ganesha, biri kırık biri de sağlam olmak üzere iki dişle sembolize edilmektedir. Onun kırık dişi, görünen gerçeği, kırık olmayan dişi ise görünmeyen gerçeği simgeler. Çünkü görünen ve soyut olan dünya, tek bir gerçeğin iki yönüdür.[7][3]

Ganesha, Hint sanatında sarı biçimde resmedilir. Sarı renk, bilgi ve öğrenmenin rengi sayılır; mutluluğu, barışı, meditasyonu, güçlü/yeterli olmayı ve zihinsel gelişmişliği gösterir.[8]

Ganesha, daima fil başlı insan şeklinde tasvir edilmektedir. [9] Bu tasvirlerde çoğunlukla ya bir fareye biner ya da yanında bir fare vardır. Hindular, Ganesha’nın kendisini Hindu peygamberlerine bu şekilde gösterdiğine veya bu şekilde tezahür ettiğine inanır. Tüm Hint Tanrısı tasvirleri gibi bütün Kozmosun bedensel enkarnasyonu kabul edilen Tanrı Ganesha tasviri de yoğun bir sembolizmle bezenmiştir.[10]

Ganesha, Hindu geleneklerine göre tapınmanın başlaması gereken yeri göstermektedir.[11] Sanskrit bir kelime olan “Caya” kahraman, fatih, “vçhadhvaca” yanında fare taşıyan ve Tanrı Ganesha’nın bir adı; “Vrsha” boğa, güçlü adam anlamlarına gelmektedir. “Cayatuvçshadhvaca” Kahraman Ganesha, “Cayatuvçsha” Kahraman Boğa, Öküz anlamlarındadır. Söz konusu kelimelerden Mihiragula’nın Şivait olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü Ganesha, Tanrı Şiva’nın oğludur ve boğa ya da öküz ise Şiva’nın Nandi adlı öküzüdür.[12]

Ganesha, Hinduizm dininin koruyucusu ve bekçisi olarak kabul edilir. Hindu olmak isteyen kişi, ilk önce Ganesha’ya ibadet etmeli kendisini ve samimiyetini ona kabul ettirmelidir. Bütün Hindulara göre Ganesha’ya ibadet etmeden onun "dostluğunu" kazanmadan Hindu olmak mümkün değildir.Her türlü Hindu duasında ilk önce Ganesha’ya dua edilir, bu küçük dua Hint besmelesidir: "Aum Sri Ganapataye namah" veya "Aum Sri Ganesha namah".

21 Eylül 1995’te dünyanın her yerindeki Hindu tapınaklarında, Hindular’ın "süt mucizesi" (Milk miracle) olduğuna inandıkları ve milyonlarca kişinin 24 saat içinde defalarca tanık olduğu söylenilen bir olay meydana gelmiştir, "Washington Post", "New York Times", "Financial Times", "Guardian" gibi dünyaca ünlü gazeteler ve "CNN", "BBC" gibi kanallar da bu mucize olduğuna inanılan olayı haber yapmışlardır. 24 Eylül 1995’te bir Hindu tapınağından gelen bir haber bütün Hinduları ayağa kaldırır. Bir tapınakta, bir rahip bir kaşık ile sembolik olarak Ganesha’ya içirmeye çalıştığı sütün kaybolduğunu fark eder. Hemen ardından bu haber duyulur ve daha şaşırtıcısı bütün Kuzey Hindistan’daki Ganesha figürlerinin sütü içtiği gözlenir. Bu olay, tarihe "süt mucizesi" olarak geçmiştir. Daha sonra bu olayın gerçek olmadığı anlaşılmıştır. Olayın aslı Ganesha figürünün yapıldığı maddeden kaynaklandığı ve bu yüzden verilen sütün kaybolduğu anlaşılmıştır. Zaten olaydan birkaç gün sonra maddenin fazla süt emmesinden dolayı Ganesha parçalanmış ve olayın aslı anlaşılmıştır.[10]

Kaynaklar

[1] Cemil Sena, "Allah Fikrinin Tekamülü", Semih Lütfi Matbaası, s.24-25.
[2] Florence Mary Fitch, "Their Search For God", New York 1951, s.16.
[3] Zehra Eren, "Hint Kökenli Dinlerde Tanrı Tasavvuru" (lisans tezi), Ankara Üniversitesi, Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Ankara 2010, s.51.
[4] Robert E.Svabodo, "Kundalini", çev: Nur Yener, İstanbul, s. 185.
[5] Nasuh Günay, "Yoganın Mahiyeti ve Çesitleri", Süleyman Demirel Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Dergisi, yıl: 2007/2, sayı: 19, s.70.
[6] http://www.mistikalem.com/mitoloji-kahramanlari-fil-tanri-ganesha-34075-haberi/
[7] Sharada Sugirtharajah, “Hinduism”, Picturing God, Ed. by Jean Holm, John Bowker, London 199493-95.
[8] Patricia Turner, Charles Russell Coulter, "Dictionary of Ancient Deities", Oxford University Press, London 2001, 186.
[9] Ömer Faruk Harman, "Teşbih" maddesi, Diyanet İslam Ansiklopedisi, cilt: 40, s.562.
[10] https://tr.wikipedia.org/wiki/Ganesha
[11] Melahat Hande Turgut, "Gupta İmparatoluğu: Hindistan'ın Altın Çağı" (yüksek lisans tezi), Ankara Üniversitesi Hindoloji Anabilim Dalı, Ankara 2009, s.24.
[12] Doç. Dr. Kadir Albayrak, "Millî Dinlerde Renk Fenomeni", Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 8 (1), s.17.
[13] Arş. Gör. Müslüme Melis Çeliktaş, "Hinduizm’in Ak Hunlar Üzerindeki Yansımaları", TAD, C. 34/ S. 57, 2015, s.95.






Bu sayfa hakkında yorum ekle:
İsmin:
Mesajınız:
 
 
19 Ağustos 2007 itibariyle, toplam: 36818599 ziyaretçi (102960690 klik) tarafından görüntülenmiştir. Online ziyaretçi rekorumuz, 4626 kişi. (5 Eylül 2010)
 
 

gizli

Bu site, en iyi Firefox ve Google Chrome tarayıcılarında ve 1024 x 768 ekran çözünürlüğünde görüntülenir.