Pagan Mithra Kültürü ve Hz. Isa
 
Mithra, Mithras
Mithra figürü.
Jesus, Hz. İsa
Hz. İsa figürü

Pagan Mithra Kültürü ve Hz. İsa

Dorothy Milne Murdock

Çeviri: Akhenaton

Kategori: Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslâmiyet

Semavi bir dinken pagan inançlarla karışıp aslını yitiren bir dinin öyküsü #1

Aşağıdaki makale, “Suns of God: Krishna, Buddha and Christ Unveiled”, “The Origins of Christianity” (Hıristiyanlığın Kökenleri) ve “The Zeitgeist Sourcebook” gibi makalelerden alıntılar yapılarak uyarlanmıştır.

Mithra
Omzunda kuzu taşıyan Mithra figürü. Hz. İsa da Mithra gibi kayıp kuzuyu bulmaya gelen Çoban olarak tasvir edildi.

“Hem Mithra hem de İsa Mesih, "Yol", "Gerçek", "Işık", "Yaşam", "Tanrı'nın Oğlu" ve "İyi Çoban" gibi aynı sıfatlarla tanımlandılar. İsa Mesih için yapılan Hıristiyanlık ayinleri, muhtemelen Güneş Tanrısı için düzenlenen ayinlerinin bir alegorisi olabilir. Mithras da İsa Mesih gibi çoğunlukla omuzlarında bir kuzu taşır şekilde tasvir edildi. Herr iki dinde de "gece yarısı hizmetleri" (midnight services) bulundu. Bakire anne Anahita ile bakire Meryem, kolaylıkla birleştirildi. Mitraiz'min kutsal kayası "Petra", Hristiyan Kilisesi'nin kurucusu "Petrus" oluverdi.” (Gerald Berry, "Religions of the World")

Mithra ve 12 Havarisi
Hz. İsa ve 12 Havarisi

“Mithra ya da Mitra'ya, Hindistan'daki her Hindu'nun evinde Itu (Mitra → Mitu → Itu) olarak tapınılır. Diğer türevleri de "Mitu" ya da "Mithra" olan Itu, kutsal bir bitki olarak düşünülmüştür. Bu güneş tanrısı olan Mitra ya da Mithra'nın Tanrı ile arasında ve gökyüzü ile dünya arasında bir arabulucu olduğuna inanılmaktadır. Güneş-Tanrı, yani Mithra'nın 25 Aralık'ta bir mağarada doğduğu söylenilir. Bir bakireden doğan Mithra inancı, aynı zamanda Hıristiyanlık'ta da bulunmaktadır. O, çok uzaklara seyahat etti. Güneş-Tanrı Mithra'nın öğrencileri ya da havarileri olarak kabul edilen 12 uydusu vardır. Kış gündönümü (noel) ve Vernal ekinoksunda (paskalye) büyük festivaller yapılır. O'nun sembolü, Kuzu'dur.” (Swami Prajnanananda, "Christ the Saviour and Christ Myth")

Hıristiyanlık'la benzeşmeleri nedeniyle İran ve Roma'nın (eski) dini olan Mithraizm'e özel bir dikkat gösterilmelidir. Aynı zamanda Hint tanrısı da olan Mithra tapınımı, Milenyum Çağı'ndan binlerce yıl öncesine dayanmaktadır. Tanrı olarak Mitra, hesaplamalara göre 3.500 yıllık Hint Vedik dininde bulunur. İranlılar, Hintli kardeşlerinden ayrıldıklarından beri onu eski İran diliyle "Mith-Ra" (Güneş Tanrı) ya da "Mihr" (Güneş) olarak adlandırdılar.

M.Ö. 1500'lü yıllarda, Hint kralığı olan Mitanniler, Asurya'yı işgalleri sırasında Mithra'ya tapınıyorlardı. Mithra'ya tapınımı, Akdeniz'in sadece bir kç mil doğusunda bulunan, günümüz Türkiye'sindeki Boğazköy'de bulunan Hitit-Mitanni tabletlerince kanıtlanmıştır. Mitanni tanrıları içinde bulunan Mithra, Varun ve Indra'nın 3'ü de Veda metinlerinde geçmektedir.

Mithra'ya Roma ve İran'da güneş tanrısı olarak tapınılıyordu.

Güneş Tanrısı Olarak Mithra

Hint Mithrası, aslında Güneş'in "dost" olan yönünü temsil eden bir güneş tanrısıydı. İran tanrısı türevi de olan Mithra, iyiliksever bir tanrıydı ve sağlık, zenginlik ve yiyecek gibi lütufları vardı. Mithra'nın, ateş'i hediye eden Prometheus'un bir türevi olduğu düşünülüyor.

Mithra'ya tapınma, başlangıçta oldukça saftı ve ona tapınan müritlerini günahtan ve hastalıklardan özgür kılıyordu. Daha sonra Mithra, daha kavgacı ve savaşçı bir kimliğe büründü.

Birçok tanrı gibi Mithra da Güneş'in ardındaki "ışık" ve "güç'tü. Mithra, Babil'de güneş tanrısı Shamash (Şamaş) ve Bel'in yanı sıra Mezopotamyalılar, Kenanlılar ve Fenikelilerin güneş tanrısı Marduk ile özdeşleştirildi.

Mithra, 25 Aralık'ta bakireden doğdu. (İsa'dan Önce 1200) Hz. İsa gibi onun da 12 yardımcısı vardı. Çeşitli mucizeler gösterdi ve ölümünün 3. günü dirildi. İngilizce "Sun-day" (Pazar), "Güneş günü" demektir — ki şaşırtıcı şekilde Mithra'ya da pazar, yani güneş gününde Güneş tanrısı olarak tapınılıyordu.

Mithra ve Hz. İsa Arasındaki Benzerlikler

Yüzyıllar boyunca - aslında Hıristiyanlığın en eski dönemlerinden - Mithraizm ve Hıristiyanlık karşılaştırıldı ve bu iki inanç arasındaki sayısız doktrin ve gelenek benzerliklerinden bahsedildi. Bu tahlilleri geliştirirken Roma, Ermeni ve İran Mithraizm'inin (tahrif olmuş bir) Hıristiyanlığın ortaya çıkışını şekillendiren tek bir bütünsel ideoloji değil; doğrudan Mithraizm mekanizması aracılığıyla ya da diğer pagan inanışlardan kaynaklanan farklı farklı unsurlar olabileceği göz önünde bulundurulmalıdır. Bu kanıtlar, Hıristiyanlığa kabul edilen bu motif ve unsurların tek bir kaynaktan değil, Mitraizm de dahil olmak üzere birçok kaynaktan beslendiğini göstermektedir.

  1. Hz. İsa gibi o da 25 Aralık'ta doğdu.
  2. Hz. İsa'nın bakire Meryem'den doğduğu gibi o da bakire Anahita'dan doğdu.
  3. Doğduğunda bir samanlıkta çobanlar tarafından kundağa sarılmış bir vaziyette bulundu.
  4. Mithra'nın da 12 arkadaşı ya da havarisi vardı.
  5. Mithra da Hz. İsa gibi mucizeler gösterdi.
  6. "Güneş'in Büyük Boğası" olarak adlandırılan Mithra, dünyanın barışı ve kurtuluşu için kendini feda etti.
  7. Öldüğünde o da İsa gibi Cennet'e yükseldi.
  8. Mithra da Hz. İsa gibi "Tanrı'nın Çobanı", "Yol, Hakikat ve Işık", "Kurtarıcı" ve "Mesih" olarak tanımlanıyordu.
  9. Mithra da her şeyi duyar, her şeyi görür ve her şeyi bilirdi. Kimse Mithra'yı aldatamazdı.
  10. O da Hz. İsa gibi hem "aslan" hem de "kuzu" olarak tanımlandı.
  11. Kutsal Günü, Hz. İsa'nın ortaya çıkmasından yüzlerce yıl önce "Rabb'in Günü'ydü.
  12. Mithra inancında da "eucharist" (son akşam yemeği) inancı vardı.
  13. Mithra inancında da askerlerin alnında haç işareti bulunuyordu.
  14. Mithraizm de "vaftiz" inancını vurgular.
Anahita
Mithra'nın bakire annesi Anahita. İran mithraizmindeyse Mithra'nın bir kayadan doğduğuna inanılıyordu.

Hıristiyanlık'la Mithra inancı arasında tapınaklardaki rahipler için "baba" (peder) terimin kullanılması, bu rahiplerin evlenmemesi ve Mithra ve Hz. İsa'nın her ikisinin de 25 Aralık'ta doğması gibi benzerlikler yer almaktadır. Yüzyıllardır Mithraizm'in Hıristiyanlık'tan kopyalanmış olduğunu savunan apolojistler, her şeye rağmen İsa'nın duğum tarihi kabul edilen 25 Aralık tarihinin Mithraizm'den alınmış olduğunu kabul etmek zorunda kalmışlardır. Sir Arthur Weigall'ın dediği gibi:

“25 Aralık, İsa Mesih'in değil; güneş tanrısı Mithra'nın doğum tarihidir. İsis'in oğlu Horus, çok erken çağlarda Mısır'ın güneş tanrısı Ra ve Mithra ile özdeşleştirilmiştir.”

25 Aralık tarihinin Mithra'nın doğum günü olduğu hakkında Katolik Ansiklopedisi'nin "Mithraizm" maddesinde şöyle der:

“25 Aralık tarihi, bir pagan festivali olan natalis invicti, kış güneşinin doğuşuna rastlamaktadır.”

Mithra haçı.

Hangisi Önce Geldi: Mithraizm Mi Yoksa Hıristiyanlık Mı?

İlk kilise babalarının sözlerinden, edebi ve arkeolojik kayıtlardan Mithraizm'in Hıristiyanlık'tan yüzyıllarca önce var olduğu açıktır. Gerçek şu ki en erken mithraik kayıtllar, Hıristiyanlığın arkeolojik kayıtlarından çok çok öncelere dayanmaktadır. Örneğin Bugün elimizde bulunan kanonik İncillerden, 2. yüzyılın sonuna kadar edebi literatürde hiç rastlanmamaktadır. Mithra kültürünün Hıristiyanlık öncesi köklere dayandığı, Avesta ve Veda metinlerinde olduğu gibi Herodotus (1.131) ve Ksenofon (Cyrop. Viii. 5, 53 and c. Iv. 24) gibi tarihçiler tarafından da onaylanmıştır. Roma Mithra'sının Hint güneş tanrısı Mitra ve İran, Ermeni ve Frig Mithraları ile ritüelleri arasında büyük benzerlikler taşımaması olası değildir.

Dahası, hatalı olarak Mithraizm'in "gizemli bir kült" olduğu için herhangi bir yazılı kayıt bırakmadığı iddia edilmektedir. Gerçekte ise sadece anıt, ikonografi ve eserler değil; eski yazarların kitabı da dahil olmak üzere Mithra tapınımına dair birçok kanıt -Mithra kültürünün yerine Hıristiyanlığı oturtmak için- yok edilmiştir. Yazılı kanıtların varlığı, M.S. ilk yüzyıllara ait "Mummy Funerary Inscription of the Priest of Mithras, Ornouphios, Son fo Artemis" adlı Mısır parşümeninde belirtilmiştir.

Mitraizm üzerine yazılar yazar antik yazarlardan ikisi, Pallas ve Eubulus'tur. Jerome'ye (Against Jovinianus, 2.14; Schaff 397) göre bu iki yazar da Mithra tarihi üzerine birçok bölüm yazmışlardır. Pallas ve Eubulus'un yanı sıra Porfirios'un da Mithra inancını ortaya koyan incelemeleri vardır. Erken Kilise babalarının yazışmaları, Hindistan'dan İskoçya'ya uzanan arkeolojik eserler gibi, Mithraizm'in neliği hakkında birçok kanıt sağlarlar.

Bu yazışmalarda hiç kuşkusuz Mithra ve Hz. İsa'nın yaşamları arasındaki benzerliklerin yanı sıra, haç, vaftiz ve ökarist (ekmek-şarap ayini) gibi açığa çıkmaları bugünkü Hıristiyanlığa zarar verecek - ve başlangıçta Allah tarafından gönderilen bu dinin zamanla pagan inançlardan etkilenip nasıl tahrif olduğunu kanıtlayacak - bilgiler içeriyordu. Gerçekte Mithraizm, Hıristiyanlığa o kadar benziyordu ki, ilk kilise döneminde bu bariz benzerlikleri reddetmek ya da çürütmek için girişimde bulunan ilk kilise babaları, (günümüzün apolojistlerine göre hiç var olmayan) bu yazışmalarda aslında Mitraizm'in Hıristiyanlık'tan çalınmış bir inanç olduğunu iddia ediyordu.

Hıristiyanlık'tan önce Mithra adlı tanrıya yüzyıllarca saygı gösterildi ve Mithraizm'in bugünkü Hıristiyanlığın temeli olan unsurlarının, yüzlerce yıldan beri Hristiyanlıktan önce var olduğu bilinmektedir. Mitraizm'i Hıristiyanlığın intikamını almak için yapılan girişimlerden bağımsız olarak ele aldığımızda, gerçekte Mithraizm'in ilk olduğu açıkça görülecektir.

Akhenaton'un Diğer Çevirileri ❯

Orjinal Makale

[1] Dorothy Milne Murdock, "Mithra: The Pagan Christ", Acharya S, www.truthbeknown.com/mithra.htm, çeviren: Akhenaton.






Bu sayfa hakkında yorum ekle:
İsmin:
Mesajınız:
 
 
📊 19 Ağustos 2007 itibariyle, toplam: 50404460 ziyaretçi (127839332 klik) tarafından görüntülenmiştir. Online ziyaretçi rekorumuz, 4626 kişi. (5 Eylül 2010)

gizli, gizli ilim, ilim, gizli ilimler